TRAMER Sorgulama: Araç Hasar Kaydı Nasıl Öğrenilir?

Aracın geçmişinde ne olduğunu bilmeden ikinci el almak, kapağı kapalı bir kutuyu satın almaya benzer. TRAMER sorgulama, tam olarak bu kutuyu açan işlemdir: aracın sigortaya yansımış kaza ve hasar geçmişini plakadan görürsünüz. Aynı kayıt, sizin poliçe priminizi de doğrudan etkiler.

TRAMER nedir?

TRAMER, açılımıyla Trafik Sigortaları Bilgi Merkezi, Türkiye'deki motorlu taşıtların sigorta ve hasar bilgilerinin toplandığı merkezî kayıt sistemidir. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) bünyesinde çalışır.

Sistemin mantığı basittir: bir araç için sigorta şirketi hasar ödemesi yaptığında, bu ödeme aracın plakası ve şasi numarasıyla ilişkilendirilip merkezî kayda işlenir. Böylece araç el değiştirse bile geçmişi araçla birlikte taşınır.

TRAMER kaydında neler görünür?

Sorgulama sonucunda tipik olarak şu bilgiler yer alır:

• Hasar tarihi: olayın hangi tarihte gerçekleştiği
• Hasar tutarı: sigorta şirketinin ödediği tazminat tutarı
• Hasar türü: çarpma, çarpışma, hırsızlık, yanma, doğal afet gibi ayrımlar
• Ödemeyi yapan poliçe: hasarın trafik sigortasından mı kaskodan mı karşılandığı
• Ağır hasar ve pert kayıtları: aracın onarılamaz sayılıp sayılmadığı

Bu kayıtlar, aracın gerçek durumu hakkında ilan metninden çok daha güvenilir bir resim verir.

TRAMER sorgulama nasıl yapılır?

SBM, sorgulamayı üç kanaldan sunuyor:

1. tramer.org.tr üzerinden: Masaüstü veya mobil tarayıcıdan, üyelik gerekmeden plaka ile sorgulama yapılabilir. Aynı hizmet Android ve iOS uygulamaları üzerinden de sunuluyor.
2. e-Devlet üzerinden: Kendi aracınıza ait kayıtlara e-Devlet kimliğinizle erişebilirsiniz.
3. SMS ile: SBM kısa mesajla sorgulamayı da destekliyor. Kısa numara ve mesaj biçimi zaman zaman güncellendiği için, işlem öncesinde sbm.org.tr üzerindeki güncel yönergeye bakmanız en doğrusu.

Kendi aracınız dışındaki bir plakayı sorgularken, sistemin sunduğu bilgi kapsamı sınırlı olabilir. Satın alma öncesinde satıcıdan aracın kendi e-Devlet çıktısını istemek en net yoldur.

Kayıt olması aracın kötü olduğu anlamına gelir mi?

Hayır. Burası en çok yanlış anlaşılan nokta. Küçük bir tampon değişimi de, ağır bir kaza da kayda girer; ikisi de "hasar kaydı" başlığı altında görünür. Bakılması gereken şey kaydın varlığı değil, büyüklüğü ve niteliğidir.

Şunlara dikkat edin:

• Hasar tutarının aracın değerine oranı
• Kayıtların şasi ve direk gibi taşıyıcı bölümlere işaret edip etmediği
• Aynı yıl içinde tekrarlayan hasarlar
• Ağır hasar ya da pert ibaresi

Ağır hasar veya pert kaydı olan araçlarda hem satış değeri hem de sigortalanabilirlik ciddi biçimde düşer. Bu araçlara kasko yaptırmak da her şirkette mümkün olmayabilir.

TRAMER kaydı primi nasıl etkiler?

Hasar geçmişi, priminizi belirleyen en güçlü değişkenlerden biridir. Hasarsız geçen her yıl sizi bir üst basamağa taşır ve indirim oranınız artar; hasar bildirimi ise basamağı geriye düşürür. Bu mekanizmanın ayrıntısını trafik sigortası hasarsızlık indirimi ve basamak sistemi yazısında bulabilirsiniz.

Küçük hasarlarda poliçeyi kullanıp kullanmama kararı da buradan çıkar: düşük tutarlı bir onarımı cebinizden karşılamak, basamağınızı korumak açısından uzun vadede daha avantajlı olabilir. Kasko mini onarım hakkı da tam bu ihtiyaç için vardır.

İkinci el alırken TRAMER dışında nelere bakmalı?

TRAMER yalnızca sigortaya yansımış işlemleri gösterir. Sahibi sigortaya bildirmeden, cebinden ödeyerek yaptırdığı onarımlar kayda girmez. Bu yüzden sorgulama tek başına yeterli değildir:

• Aracı yetkili bir ekspertize gösterin, boya ve kaporta ölçümü yaptırın
• Kilometre kaydını e-Devlet muayene geçmişiyle karşılaştırın
• Ruhsat üzerindeki kayıtları ve varsa rehin/hacizleri kontrol edin

Aracı devraldıktan sonra ilk işiniz poliçeyi kendi adınıza geçirmek olmalı. İkinci el araç trafik sigortası sayfasından bunu satış günü halledebilirsiniz; devir sonrası sigortasız geçen her gün risk demektir. Konunun ayrıntısı için aracını satınca trafik sigortası ve kasko ne olur yazısına bakabilirsiniz.

Sık yapılan hatalar

• Sorgulamayı satıştan sonra yapmak. Kayıt, pazarlık masasında en güçlü kozunuzdur; devirden sonra öğrenmenin bir faydası kalmaz.
• Sadece hasar sayısına bakmak. Üç küçük kayıt, tek bir ağır hasardan çok daha masumdur.
• Kaydı olmayan aracı gözü kapalı almak. Sigortaya bildirilmemiş onarımlar kayda düşmez; ekspertiz yine de şart.

Sıkça Sorulan Sorular

TRAMER sorgulaması ücretli mi?

SBM'nin tramer.org.tr üzerinden sunduğu sorgulama üyelik gerektirmiyor. Kapsam ve ücretlendirme zaman içinde değişebildiği için güncel bilgiyi kurumun kendi sayfasından teyit edin.

Başkasının aracını sorgulayabilir miyim?

Kişisel verilerin korunması nedeniyle üçüncü kişilere ait detaylı kayıtlara erişim sınırlıdır. En sağlıklısı, satıcıdan aracın e-Devlet çıktısını istemektir.

Hasar kaydı silinir mi?

Kayıtlar geçmişe dönük tutulur ve kendiliğinden silinmez. Ancak prim hesabında yakın dönem hasarları çok daha belirleyicidir; yıllar geçtikçe eski kayıtların etkisi azalır.

Kaskodan aldığım ödeme trafik sigortası primimi de etkiler mi?

Kasko ve trafik sigortasının basamakları ayrı yürür. Kaskodan yapılan bir hasar ödemesi öncelikle kasko basamağınızı etkiler.

Aracınızın geçmişini bilin, poliçenizi ona göre seçin

Hasar geçmişi hem alacağınız aracın gerçek değerini hem de ödeyeceğiniz primi belirler. Aracınızın kaydını öğrendikten sonra, size uygun teminatı bulmak için kasko tekliflerini karşılaştırabilir, 20+ şirketin fiyatını tek ekranda görebilirsiniz.